Carbonized - "Screaming Machines" (1996)

Dziś o płycie mogącej wpisywać się w cykl wybitnie zapomnianej ciekawostki. Otóż, trzeci album Carbonized ukazał się w rok po tym, gdy kapelę już pogrzebano (na własne życzenie) i nie zrobił on jakiejkolwiek furory (również, na własne życzenie), a to nabierający symfonicznego rozmachu Therion miał się stać wiodącą grupą dla tego uniwersum. No cóż, nie dziwi taka sytuacja. Album formatu "Disharmonization" nagrywa się raz, a później dochodzi się do ściany co z tym zrobić dalej, by nadal było podobnie interesująco i nowatorsko jak wcześniej, ale jednak inaczej. Co ciekawe, Carbonized nie potrzebowali wiele czasu na inną taktykę. Szybko skręcili w bok i nagrali luźno powiązany z poprzednikiem longplay. "Screaming Machines" z 1996 roku przynosi bowiem kolejny szok i idzie na wspak z eksperymentami niemal całkowicie odrzucając death-grindowe korzenie.

Trudno jednoznacznie stwierdzić czy "Screaming Machines" jest gorzej przyswajalne niż "Disharmonization" - kilka punktów wspólnych oba albumy posiadają, ale stopień skomplikowania aranżacji i - pozornej - niestrawności idzie łeb w łeb. O ile jednak wcześniej wyraźnie wysuwał się obraz płyty skierowanej do ludzi o bardzo wysokim progu tolerancji na przeróżne wariacje muzyczne, tak w przypadku "Screaming...", nie wiadomo do kogo ta płyta jest właściwie skierowana. Fani rocka stwierdzą, że utwory są zbyt zakręcone i za ciężkie, a metalowców odrzuci eksperymentalny charakter muzyki, liczne, czyste wokalizy (pomimo że udane), rockowy sound oraz duża lekkość i skoczność niektórych motywów. Szaleństwo z poprzedniego albumu oczywiście (!) nie zanikło, bo nie brak elementów ska, jazzu, awangardy i psychodelii, riffy w wykonaniu Christofera Johnssona nadal są mocno pomysłowe i bliżej im do metalu (a w kwestii dysonansów nieraz zalatuje tu rockowym obliczem Voivod), Piotr Wawrzeniuk błyszczy zróżnicowaną grą perkusyjną, a bas Larsa Rosenberga odpowiednio podkreślono w miksie. Problem w tym, że trochę w tych wszystkich eksperymentach brakuje oddechu i przełamania ich czymś konkretniejszym o brutalniejszej proweniencji.

Nie znaczy to, że poziom utworów jest słaby. Najbardziej ciąży tu w dół szyld, pod jakim wydano ten album. Ktoś kto polubił "For The Security", nie ma w zasadzie czego szukać na "Screaming Machines" - nawet sympatycy Dysharmonizacji mogą stwierdzić, że grupa zatraciła gdzieś dobry smak. Jeśli jednak nikogo nie przeraża eksperymentowanie w ramach gitarowego grania niezbyt zorientowanego na ekstremę, to w "My Hate" dostajemy poszatkowany strzał z krzykliwym wokalem, w "Fever" zespół snuje się z dysonansami i wokalizami rodem z prog rocka, by później stopniowo się rozkręcić (swoją drogą, jedyne miejsce na płycie z blastami), w "Psychodelica" spokojny pasaż przeradza się w funkująco-awangardowy metal (trafiła tu nawet solówka na... dudach), w "High Octane" krzyżuje się pogodny i jednocześnie odjechany klimat, a w "Circles" pobrzmiewa duch wczesnego Black Sabbath zmieszany z Voivod. A to tylko część z atrakcji.

Czas pokazał, że "Screaming Machines" był domknięciem barrrdzo mocno zróżnicowanej dyskografii płytowej Carbonized. Na ostatnim jak dotąd albumie szwedzko-polski zespół poleciał pod prąd równie odważnie jak na "Disharmonization", choć tym razem praktycznie pozbył się on swoich ekstremalnych składowych z przeszłości. Nie wyszło to źle, bo choć tercet stworzył tutaj jeszcze bardziej wymagającą i dla jeszcze węższego grona muzykę, to zawarł na "Screaming..." sporo nietuzinkowych rozwiązań w ramach rockowego/metalowego grania, które wyróżnia się na tle podobnie kombinujących zespołów (np. Disharmonic Orchestra, O.L.D., Phlebotomized). Warto nawet sprawdzić z ciekawości ile się wytrzyma z takim graniem - mnie z początku ta płyta zupełnie nie podchodziła, a teraz... jak widać, jest dużo lepiej.

Ocena: 7/10

(kawka dla "Trochę Subiektywizmu...")

[English version]

Today, I'm talking about an album that could be part of a series of remarkably forgotten curiosities. Carbonized's third album was released a year after the band had already split-up (at their own request) and failed to make any hype (also at their own request), while Therion, gaining symphonic momentum, was supposed to become the leading band in this universe. Well, this isn't surprising. An album like "Disharmonization" is recorded once, and then you hit a wall - what to do next to keep it as interesting and innovative as before, yet different. Interestingly, Carbonized didn't need much time to change their tactics. They quickly veered off and recorded an album loosely connected to its predecessor. 1996's "Screaming Machines" brings another shock, going backwards with experimentation, almost completely abandoning its death-grind roots.

It's difficult to definitively say whether "Screaming Machines" is less digestible than "Disharmonization" - both albums share a few similarities, but the complexity of the arrangements and the apparent indigestion are head-to-head. However, while the former clearly portrayed an album focused at listeners with a very high tolerance for musical variations, it's unclear who exactly "Screaming..." is intended for. Rock fans will find the songs too technical and heavy, while metalheads will be turned off by the experimental nature of the music, the numerous clean vocals (though successful), the rock sound, and the lightness and bounciness of some of the themes. The madness of the previous album hasn't faded, of course (!), as there are elements of ska, jazz, avant-garde, and psychedelia. Christofer Johnsson's riffs are still highly inventive and closer to metal (and in terms of dissonance, they sometimes hint at the rock side of Voivod). Piotr Wawrzeniuk shines with his varied drumming, and Lars Rosenberg's bass is appropriately emphasized in the mix. The problem is that all these experiments lack a certain breath and need to be broken up by something more substantial and brutal.

That's not to say the songs are bad. The biggest downside is the name under which this album was released. Anyone who liked "For The Security" won't find much to like on "Screaming Machines" - even "Disharmonization" fans might say the band has lost their touch. However, if you're not intimidated by experimenting with guitar work that's not particularly extreme, "My Hate" offers a fragmented straight shot with screaming vocals; "Fever" sees the band wandering around with dissonances and vocalizations reminiscent of prog rock, before gradually ramping up (incidentally, the only place on the album with blast beats); "Psychodelica" transforms a calm passage into funky, avant-garde metal (there's even a bagpipe solo); "High Octane" combines a cheerful yet off-kilter atmosphere; and "Circles" resonates with the spirit of early Black Sabbath mixed with avant-garde metal. And those are just a few of the highlights.

Time has proven that "Screaming Machines" was the culmination of Carbonized's incredibly diverse discography. On their latest album, the Swedish-Polish band went against the grain just as boldly as on "Disharmonization", though this time they've practically shed their past extreme elements. It didn't end badly, because although the trio created even more demanding music here, focused at an even narrower audience, "Screaming..." incorporates a number of unique rock/metal elements that stand out from similarly inventive bands (e.g., Disharmonic Orchestra, O.L.D., Phlebotomized). It's even worth testing out just to see how long you can endure this kind of music - I wasn't entirely convinced to this album at first, but now... as you can see, I like it much better.

Rating: 7/10