Vader - "The Ultimate Incantation" (1992)

O miano pierwszej, polskiej death metalowej płyty może ubiegać się debiut łódzkiego Imperatora, ale nie mniej ważne, o ile nie bardziej, okazały się dla naszej rodzimej ekstremy "The Ultimate Incantation" z 1992 roku oraz kilka następnych albumów Vadera. Dziś skupimy się właśnie na tej drugiej formacji. Vader powstaje z inicjatywy Piotra "Petera" Wiwczarka już w 1983 roku. Pierwsze lata były oczywiście mierzeniem się z szarą, komunistyczną rzeczywistością, gdzie nie każdy wówczas mógł sobie pozwolić na założenie zespołu, a dostępność sprzętu była mocno ograniczona. Dość długo formował się skład, odbywały się liczne próby, grano pierwsze koncerty, wypuszczono łącznie trzy dema i dwa splity ("Live In Decay", "Necrolust" i "Morbid Reich" zdradzały ogromny potencjał grupy), w tzw. międzyczasie wcześniejszy ustrój zdążył upaść, by z uporem maniaka zespół Petera dobił do wydania debiutanckiego albumu. Album się wydać udało i to nie przez byle kogo, bo przez samo Earache Records, które (z początku) pomogło Vaderowi przebić się do szerszej świadomości oraz dało solidny fundament pod międzynarodową karierę - w tamtych czasach to było jak wygrana w totka. Na "The Ultimate Incantation", Peter, Docent oraz - na fotosach - Jackie i China objawili światu, że z polskim, ekstremalnym metalem również trzeba się liczyć i że mamy nie gorsze zespoły od tych zachodnich.

Jak łatwo się domyśleć, siła tkwi w dobrze napisanych utworach, młodzieńczym wigorze, ogromnym oddaniu się tej muzyce oraz patentach, które kojarzone są bezpośrednio z Vaderem. Szybko wprawdzie przyległa do Olsztynian łatka polskiego Morbid Angel (później w sumie wiele naszych zespołów porównywano do Amerykanów - tak wysokie mieliśmy/mamy predyspozycje), ale nawet jeśli pojawia się tutaj morbidowanie to zostało to wkomponowane umiejętnie, a grupa ma w zanadrzu swoje, rozpoznawalne patenty - kopiowania natomiast już wtedy się wystrzegano. Na styl Vadera składały się proste (znacznie prostsze niż u Morbid Angel), złożone z tremolo riffy gitarowe, które zawierały potężną dawkę chwytliwości, wariackie, choć precyzyjne bębnienie Docenta (szybsze niż na "Altars Of Madness" i "Blessed Are The Sick"), szalone, ale nie techniczne, solówki z wajchą na czele (Slayer się kłania), thrash/deathowa dynamika, czytelny i dość niski growl Petera (jeszcze nie tak charakterystyczny i siłowy jak później) oraz podziemny, lovecraftowy klimat. Porządnie prezentuje się produkcja, co ciekawe osiągnięta w Rhythm Studios w Anglii, a nie jak pierwotnie, w szwedzkim Sunlight Studio (zespół nie był wtedy zadowolony z efektów), która sensownie połączyła diabelską siarkę i death metalowe mięcho.

"The Ultimate Incantation" stanowią same bardzo dobre kawałki. W każdym z nich znajdują się wyżej wymienione atuty oraz dobitnie słychać jak kształtowała się wielkość Vadera. Że wszystkie są udane to już wiadomo, ale dla mnie w tym zestawieniu najbardziej przodują "Decapitated Saints", "The Final Massacre", "Vicious Circle" (solówki idealnie oddają ducha lat, w którym powstawała ta płyta), "Dark Age", "The Crucified Ones" (piękna motoryka jak u Deicide) oraz "Breath Of Centuries" jako te najlepiej rozkładające na łopatki i depczące po piętach amerykańskim nazwom. Do pozostałych również nie sposób się przyczepić, mimo że nie są aż tak wyraziste jak te przed chwilą wymienione i kroczą trochę zbyt zbliżonym do siebie feelingiem.

Nie mniej jednak, "The Ultimate Incantation" to bardzo dobry start dla Vadera. Na nim, grupa dokonała niemal niemożliwego na początku lat dziewięćdziesiątych w Polsce - profesjonalnie przygotowała i nagrała death metalowych album oraz została zauważona na całym świecie przez zagraniczny label. Nic dziwnego, potwierdzeniem była muzyka, z której biła świeżość, energia i własne pomysły - potencjał był ogromny. Widzieli to też sami twórcy, bo na "The Ultimate Incantation" olsztyńska grupa nie poprzestała i - jak następne lata pokazały - Peter z resztą kompanii wznieśli się jeszcze wyżej.

Ocena: 8/10

(kawka dla "Trochę Subiektywizmu...")

[English version]

The debut album by Imperator from Łódź may well be considered the first Polish death metal album, but 1992's "The Ultimate Incantation" and Vader's subsequent albums proved equally, if not more, important for polish extreme metal scene. Today, we'll focus on the latter. Vader was formed by Piotr "Peter" Wiwczarek in 1983. The early years, of course, were a time of grappling with the grim, communist reality in Poland, where not everyone could afford to form a band and musical equipment availability was severely limited. It took a long time to form a line-up, with numerous rehearsals, the first shows, and the release of three demos and two splits ("Live In Decay", "Necrolust" and "Morbid Reich" revealing the band's immense potential). In the meantime, the previous regime had collapsed, and with a maniac's tenacity, Peter's band finally managed to release their debut album. The album was released successfully, and not by just anyone, but by Earache Records itself, which (initially) helped Vader break into wider awareness and laid a solid foundation for an international career - at that times in Poland, it was like winning the lottery. On "The Ultimate Incantation", Peter, Docent, and  in the photos - Jackie and China showed the world that Polish extreme metal was also very important, and that Poland had bands just as capable as foreign bands.

As you might imagine, their strength lies in well-written songs, youthful vigour, a profound dedication to their music and the ideas directly associated with Vader. While the band quickly earned the term of Polish Morbid Angel (later, many of polish bands were compared to Americans - they had/have such high predispositions), even if Morbid patterns appears here, it's skillfully incorporated, and the group has its own recognizable techniques up its sleeve - copying, however, was already eschewed back then. Vader's style consisted of simple (significantly simpler than Morbid Angel's), tremolo-based guitar riffs that were incredibly catchy, Docent's frantic yet precise drumming (faster than on "Altars Of Madness" and "Blessed Are The Sick"), crazy but not technical solos with a whammy bar at the forefront (a tribute to Slayer), thrash/death dynamics, Peter's clear and rather low growl (not yet as distinctive and forceful as later), and an underground, Lovecraftian atmosphere. The production is solid, interestingly created at Rhythm Studios in England, not at Sunlight Studio in Sweden as planned (the band wasn't satisfied with the results at the time), which sensibly combined devilish atmosphere and death metal heaviness.

"The Ultimate Incantation" is a collection of excellent songs. Each one possesses the aforementioned strengths and clearly demonstrates the development of Vader's greatness. It's already clear that all are successful, but for me, the highlights of this album are "Decapitated Saints", "The Final Massacre", "Vicious Circle" (the solos perfectly capture the spirit of the years in which this album was created), "Dark Age", "The Crucified Ones" (beautiful rhythms like those the best and catchy of Deicide), and "Breath Of Centuries", as the ones that best crush and are hot on heels of American bands. The rest is also hard to underestimate, even though they aren't as expressive as the ones just mentioned and feel a bit too similar.

Nevertheless, "The Ultimate Incantation" was a very good start for Vader. With this debut album, the group achieved what was almost impossible in Poland in the early 1990s - professionally preparing and recording a death metal album and gaining worldwide attention from a foreign label. It's no surprise, as the music, which radiated freshness, energy and original ideas, confirmed this - the potential was enormous. The creators themselves saw this, as the Olsztyn band didn't stop with "The Ultimate Incantation", and - as the following years proved - Peter and the rest of the band rose even higher.

Rating: 8/10